{"id":412,"date":"2020-11-23T07:51:19","date_gmt":"2020-11-23T07:51:19","guid":{"rendered":"https:\/\/www.zaluski.blog\/?p=412"},"modified":"2026-03-07T08:07:31","modified_gmt":"2026-03-07T08:07:31","slug":"psychologia-tlumu-1","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.zaluski.blog\/en\/psychologia-tlumu-1\/","title":{"rendered":"Contemporary Crowd Psychology, Part 1"},"content":{"rendered":"

As we watch current events unfold, we may find ourselves wondering: Is this really how it\u2019s supposed to be? Are the protesters and the police acting effectively, or are they making obvious mistakes toward one another? What does crowd psychology have to say about this?<\/span><\/p>\n

<\/span><\/p>\n

Kiedy my\u015blimy o t\u0142umie nasuwaj\u0105 si\u0119 nam najcz\u0119\u015bciej negatywne skojarzenia. Jest to pok\u0142osie teorii stworzonych jeszcze w XIX wieku, a w szczeg\u00f3lno\u015bci teorii psychologii t\u0142umu Gustawa Le Bon (1895\/1986). Na koncepcj\u0119 Le Bon powo\u0142uj\u0105 si\u0119, po\u015brednio i bezpo\u015brednio, wsp\u00f3\u0142czesne media, przedstawiciele s\u0142u\u017cb strzeg\u0105cych porz\u0105dku i bezpiecze\u0144stwa publicznego a nawet teoretycy z zakresu psychologii i socjologii. Na ile ta teoria jest aktualna? Czy spostrzeganie t\u0142umu i dzia\u0142anie wobec niego zgodnie z ni\u0105 jest korzystne dla kogokolwiek i adekwatne do rzeczywisto\u015bci?<\/span><\/p>\n

Na te oraz inne pytania postaram si\u0119 odpowiedzie\u0107 cyklu trzech artyku\u0142\u00f3w. Pierwszy dotyczy identyfikacji uczestnik\u00f3w t\u0142umu, my\u015blenia o sobie samych oraz my\u015blenia o nich policji. W drugim<\/a><\/strong><\/span> porusz\u0119 temat emocji do\u015bwiadczanych w t\u0142umie i ich konsekwencji. A w trzecim<\/strong><\/span><\/a>, najbardziej praktycznym artykule, om\u00f3wi\u0119 zachowania uczestnik\u00f3w t\u0142umu, w szczeg\u00f3lno\u015bci protestuj\u0105cych, oraz policji. Znajd\u0105 si\u0119 w nim r\u00f3wnie\u017c wskaz\u00f3wki dla policji, kt\u00f3ra opr\u00f3cz wojska i agencji ochrony, najcz\u0119\u015bciej czuwa nad porz\u0105dkiem i bezpiecze\u0144stwem imprez masowych oraz demonstracji.<\/span><\/p>\n

Definicja t\u0142umu<\/span><\/h5>\n

T\u0142um<\/strong> jest zgromadzeniem wielu ludzi na przestrzeni dopuszczaj\u0105cej bezpo\u015bredni kontakt, zwi\u0105zanych przelotnie siln\u0105 wi\u0119zi\u0105 psychiczn\u0105, przejawiaj\u0105c\u0105 si\u0119 we wsp\u00f3lnym spontanicznym zachowaniu (https:\/\/encyklopedia.pwn.pl\/haslo\/tlum;3987627.html<\/a>).<\/span><\/p>\n

Klasyczna psychologia t\u0142umu<\/span><\/h4>\n

Wr\u00f3\u0107my zatem do Le Bon. Nie by\u0142 jedynym reprezentantem tego typu my\u015blenia o t\u0142umie w XIX wieku. Jego nazwisko, jak i prace, przetrwa\u0142y najd\u0142u\u017cej w \u015bwiadomo\u015bci ludzkiej a on sam jest uznawany za jednego z najbardziej wp\u0142ywowych psycholog\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Co zatem postulowa\u0142? Wed\u0142ug niego, jednostka staj\u0105ca si\u0119 uczestnikiem t\u0142umu traci <\/strong>swoj\u0105 indywidualna to\u017csamo\u015b\u0107<\/strong> i czuje si\u0119 bardziej anonimowa<\/strong>. Zapomina o swoich warto\u015bciach i normach. Przestaje<\/strong> prawid\u0142owo my\u015ble\u0107<\/strong> i ocenia\u0107 sytuacj\u0119. Staje si\u0119 wr\u0119cz bezmy\u015blna<\/strong>. Idee i emocje w t\u0142umie s\u0105 zara\u017aliwe. Natomiast uczestnicy t\u0142umu mog\u0105 by\u0107 czasem heroiczni, ale znacznie cz\u0119\u015bciej zachowuj\u0105 si\u0119 jak prymitywne i destruktywne istoty<\/strong> (Le Bon, 1986).<\/span><\/p>\n

W tym \u015bwietle, nie dziwi ju\u017c stwierdzenie, \u017ce Le Bon reprezentowa\u0142 typowe dla swoich czas\u00f3w my\u015blenie rasistowskie<\/strong>. Z jego teorii, przy tworzeniu w\u0142asnych polityk korzystali <\/strong>m.in. Hitler i Mussolini<\/strong>.<\/span><\/p>\n

Powy\u017csze za\u0142o\u017cenia (nikt wszak nie trudzi\u0142 si\u0119 ich weryfikowaniem) by\u0142y przede wszystkim odzwierciedleniem l\u0119k\u00f3w wy\u017cszej klasy spo\u0142ecze\u0144stwa francuskiego. Francja, nawet po 100 latach od rewolucji, nadal do\u015bwiadcza\u0142a du\u017cej niestabilno\u015bci politycznej i gospodarczej. Koncepcja Le Bon pad\u0142a zatem na podatny grunt r\u00f3wnie\u017c w innych pa\u0144stwach, nie tylko europejskich.<\/span><\/p>\n

A czemu w og\u00f3le o nich pisz\u0119 skoro to tak stare za\u0142o\u017cenia? Przez kolejne 100 lat na tyle wsi\u0105k\u0142y w \u015bwiadomo\u015b\u0107 ludzk\u0105, powtarzane przez liczne media a nawet naukowc\u00f3w, \u017ce my\u015blenie o t\u0142umie w lebonowski spos\u00f3b dla wielu z nas jest oczywisty i aktualny. Kiedy s\u0142u\u017cby porz\u0105dkowe przygotowuj\u0105 si\u0119 na kolejne protesty obywatelskie. Kiedy sami je ogl\u0105damy lub w nich uczestniczymy. Mo\u017cemy si\u0119 z\u0142apa\u0107 na tym, \u017ce my\u015blimy o t\u0142umie protestuj\u0105cych os\u00f3b lub o jednostkach s\u0142u\u017cb w do\u015b\u0107 podobny spos\u00f3b jak sam Le Bon. Najcz\u0119stsz\u0105 tego konsekwencj\u0105 <\/strong>jest przemoc<\/strong>.<\/span><\/p>\n

Wsp\u00f3\u0142czesna psychologia t\u0142umu<\/span><\/h4>\n

\""protest\"<\/span><\/p>\n

W jaki zatem spos\u00f3b t\u0142um i procesy w nim zachodz\u0105ce s\u0105 opisywane i badane wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie? Najbardziej znan\u0105 teori\u0105 jest ESIM<\/strong> (Rozszerzony Model To\u017csamo\u015bci Spo\u0142ecznej) Stephen\u2019a Reicher\u2019a (1987). Ta teoria jest weryfikowana w praktyce m.in. dzia\u0142a\u0144 s\u0142u\u017cb wielu pa\u0144stw<\/a><\/span>. Niestety nie mam wiedzy czy i na ile stosuj\u0105 j\u0105 polskie s\u0142u\u017cby. Obserwuj\u0105c ich, szczeg\u00f3lnie ostatnie dzia\u0142ania, mam co do tego w\u0105tpliwo\u015bci.<\/span><\/p>\n

Wed\u0142ug Reichera (1987), osoba uczestnicz\u0105ca w t\u0142umie prze\u0142\u0105cza si\u0119 z<\/strong> to\u017csamo\u015bci indywidualnej na spo\u0142eczn\u0105<\/strong>. Nie zanika tu zatem \u201eja\u201d jak postulowa\u0142 to Le Bon. Cz\u0142owiek zaczyna si\u0119 identyfikowa\u0107 z celami, warto\u015bciami i normami grupy. My\u015bli w kategoriach \u201emy\u201d<\/strong>. Dostrzega wi\u0119cej cech wsp\u00f3lnych z pozosta\u0142ymi uczestnikami t\u0142umu. Prze\u0142\u0105czeniu si\u0119 w tryb to\u017csamo\u015bci spo\u0142ecznej mo\u017ce sprzyja\u0107: wsp\u00f3lny los i zagro\u017cenie, blisko\u015b\u0107 fizyczna, podobie\u0144stwo, wsp\u00f3lne interesy, wsp\u00f3\u0142praca przy jakim\u015b zadaniu oraz wsp\u00f3\u0142zale\u017cno\u015b\u0107 w jakich\u015b obszarach (Turner, 1994).<\/span><\/p>\n

Konsekwencj\u0105 funkcjonowania w trybie to\u017csamo\u015bci spo\u0142ecznej s\u0105 wsp\u00f3lne normy, sens dzia\u0142ania, ale tak\u017ce pilnowanie i karanie<\/strong> naruszaj\u0105cych te normy. T\u0142um sam dyscyplinuje odst\u0119pc\u00f3w np. zachowuj\u0105cych si\u0119 przemocowo i destruktywnie i nie potrzebuje <\/strong>do tego interwencji zewn\u0119trznych si\u0142 <\/strong>porz\u0105dkowych.<\/span><\/p>\n

To\u017csamo\u015b\u0107 spo\u0142eczna prowadzi r\u00f3wnie\u017c do my\u015blenia w kategoriach grupy w\u0142asnej i obcej<\/strong>. Ma to pozytywne skutki np. zwi\u0119kszaj\u0105c sp\u00f3jno\u015b\u0107 grupy, ale i negatywne. Grupy uznane za obce mog\u0105 by\u0107 uwa\u017cane za gorsze, traktowane z pogard\u0105 a nawet agresj\u0105.<\/span><\/p>\n

T\u0142um mo\u017ce by\u0107 spostrzegany, przez osoby i grupy z zewn\u0105trz, jako jednorodny i maj\u0105cy okre\u015blone cechy. Uczestnicy t\u0142umu mog\u0105 si\u0119 wydawa\u0107 podobni do siebie. W rzeczywisto\u015bci wcale tak mo\u017ce nie by\u0107. Ta generalizacja mo\u017ce prowadzi\u0107 do negatywnego spostrzegania ca\u0142ego t\u0142umu <\/strong>np. na podstawie agresywnego zachowania odst\u0119pc\u00f3w. W konsekwencji s\u0142u\u017cby mog\u0105 zadzia\u0142a\u0107 agresywnie nie wybi\u00f3rczo, ale wobec ca\u0142ego t\u0142umu co zwi\u0119kszy prawdopodobie\u0144stwo agresywnej reakcji uczestnik\u00f3w t\u0142umu, kt\u00f3rzy wcze\u015bniej byli spokojni i pokojowo nastawieni. Zadzia\u0142a zatem mechanizm samospe\u0142niaj\u0105cej si\u0119 przepowiedni<\/a><\/span>, ale o tym znajdziesz wi\u0119cej w trzeciej cz\u0119\u015bci cyklu.<\/span><\/p>\n

Zapami\u0119taj<\/span><\/h4>\n

Podsumujmy sobie to, co pojawi\u0142o si\u0119 do tej pory. Wiele os\u00f3b mo\u017ce nadal my\u015ble\u0107 o t\u0142umie negatywnie, wr\u0119cz jako o nieprzewidywalnej i gro\u017anej masie ludzkiej. Sami b\u0119d\u0105c w t\u0142umie mo\u017cemy mie\u0107 za to zupe\u0142nie odmienn\u0105 perspektyw\u0119. Je\u015bli w negatywny, lebonowski spos\u00f3b t\u0142um np. protestuj\u0105cych b\u0119d\u0105 spostrzega\u0142y s\u0142u\u017cby, mo\u017ce to zwi\u0119kszy\u0107 prawdopodobie\u0144stwo agresywnego traktowania uczestnik\u00f3w protestu i spowodowa\u0107 dalsz\u0105 eskalacj\u0119 przemocy. Efektem tego mog\u0105 by\u0107 nie tylko zniszczenia infrastruktury, ale i obra\u017cenia cia\u0142a lub \u015bmier\u0107 po obu stronach. My\u015blenie zatem w kategoriach teorii Le Bon’a nie uwzgl\u0119dnia wielu istotnych czynnik\u00f3w sytuacyjnych wp\u0142ywaj\u0105cych na zachowanie t\u0142umu i w konsekwencji mo\u017ce by\u0107 niebezpieczne.<\/span><\/p>\n

Okruchy praktyki<\/span><\/h5>\n

Na kartce papieru zapisz u g\u00f3ry strony \u201eT\u0141UM\u201d. Nast\u0119pnie pod spodem wypisz, bez wi\u0119kszego zastanawiania, wszystkie skojarzenia, kt\u00f3re Ci si\u0119 pojawi\u0105. Nie oceniaj ich i nie cenzuruj siebie. Kiedy ju\u017c sko\u0144czysz, ja\u015bniejsze b\u0119dzie dla Ciebie, co nie do ko\u0144ca \u015bwiadomie, kieruje Twoim spostrzeganiem i ocen\u0105 uczestnik\u00f3w r\u00f3\u017cnego rodzaju t\u0142um\u00f3w, nastawieniem do uczestniczenia w nich oraz jakie jest \u017ar\u00f3d\u0142o Twoich emocji w tym temacie.<\/span><\/p>\n

Bibliografia<\/span><\/h5>\n

Le Bon, G. (1986). Psychologia t\u0142umu.<\/em> PWN, Warszawa.<\/span><\/p>\n

Reicher, S. (1987). Crowd behavior as social action. In J.C. Turner (Ed.), Rediscovering the social group: A self-categorization theor<\/em>y (pp. 171\u2013202). Oxford, Basic Blackwell Ltd.<\/span><\/p>\n

Turner, R.H. (1994). Race riots past and present: A cultural-collective behavior approach<\/em>. Symbolic Interaction, 17, 309\u2013324.<\/span><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

As we watch current events unfold, we may find ourselves wondering: Is this really how it\u2019s supposed to be? Are the protesters and the police acting effectively, or are they making obvious mistakes toward one another? What does crowd psychology have to say about this?<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":1390,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"rs_blank_template":"","rs_page_bg_color":"","slide_template_v7":"","_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[96],"class_list":["post-412","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized","tag-psychologia-tlumu"],"yoast_head":"\nWsp\u00f3\u0142czesna psychologia t\u0142umu cz\u0119\u015b\u0107 1 - Jacek Za\u0142uski o psychologii<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Obserwuj\u0105c aktualne wydarzenia mo\u017cemy si\u0119 zastanawia\u0107. Czy tak w\u0142a\u015bnie powinno to wygl\u0105da\u0107? Czy protestuj\u0105cy i policja dzia\u0142aj\u0105 skutecznie?\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.zaluski.blog\/en\/psychologia-tlumu-1\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_GB\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Wsp\u00f3\u0142czesna psychologia t\u0142umu cz\u0119\u015b\u0107 1 - Jacek Za\u0142uski o psychologii\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Obserwuj\u0105c aktualne wydarzenia mo\u017cemy si\u0119 zastanawia\u0107. Czy tak w\u0142a\u015bnie powinno to wygl\u0105da\u0107? Czy protestuj\u0105cy i policja dzia\u0142aj\u0105 skutecznie?\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.zaluski.blog\/en\/psychologia-tlumu-1\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Jacek Za\u0142uski o psychologii\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/JacekZaluskiBlog\/?modal=admin_todo_tour\" \/>\n<meta property=\"article:author\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/JacekZaluskiBlog\/?modal=admin_todo_tour\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2020-11-23T07:51:19+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-03-07T08:07:31+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.zaluski.blog\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-25.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"832\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1248\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Jacek Za\u0142uski\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Jacek Za\u0142uski\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Estimated reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"7 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/psychologia-tlumu-1\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/psychologia-tlumu-1\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Jacek Za\u0142uski\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/50c3d8c9b596bbc7d568f32c082394c8\"},\"headline\":\"Wsp\u00f3\u0142czesna psychologia t\u0142umu cz\u0119\u015b\u0107 1\",\"datePublished\":\"2020-11-23T07:51:19+00:00\",\"dateModified\":\"2026-03-07T08:07:31+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/psychologia-tlumu-1\\\/\"},\"wordCount\":1271,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/50c3d8c9b596bbc7d568f32c082394c8\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/psychologia-tlumu-1\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/11\\\/image-25.jpg\",\"keywords\":[\"Psychologia t\u0142umu\"],\"articleSection\":[\"Uncategorized\"],\"inLanguage\":\"en-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/psychologia-tlumu-1\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/psychologia-tlumu-1\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/psychologia-tlumu-1\\\/\",\"name\":\"Wsp\u00f3\u0142czesna psychologia t\u0142umu cz\u0119\u015b\u0107 1 - Jacek Za\u0142uski o psychologii\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/psychologia-tlumu-1\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/psychologia-tlumu-1\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/11\\\/image-25.jpg\",\"datePublished\":\"2020-11-23T07:51:19+00:00\",\"dateModified\":\"2026-03-07T08:07:31+00:00\",\"description\":\"Obserwuj\u0105c aktualne wydarzenia mo\u017cemy si\u0119 zastanawia\u0107. Czy tak w\u0142a\u015bnie powinno to wygl\u0105da\u0107? Czy protestuj\u0105cy i policja dzia\u0142aj\u0105 skutecznie?\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/psychologia-tlumu-1\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-GB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/psychologia-tlumu-1\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/psychologia-tlumu-1\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/11\\\/image-25.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2020\\\/11\\\/image-25.jpg\",\"width\":832,\"height\":1248,\"caption\":\"psychologia t\u0142umu\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/psychologia-tlumu-1\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Wsp\u00f3\u0142czesna psychologia t\u0142umu cz\u0119\u015b\u0107 1\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/\",\"name\":\"Jacek Za\u0142uski o psychologii\",\"description\":\"Psychologia \u017cycia codziennego okiem praktyka\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/50c3d8c9b596bbc7d568f32c082394c8\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"en-GB\"},{\"@type\":[\"Person\",\"Organization\"],\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/50c3d8c9b596bbc7d568f32c082394c8\",\"name\":\"Jacek Za\u0142uski\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-GB\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/04\\\/cropped-psychoterapeuta_szkic-100x100.png\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/04\\\/cropped-psychoterapeuta_szkic-100x100.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/04\\\/cropped-psychoterapeuta_szkic-100x100.png\",\"caption\":\"Jacek Za\u0142uski\"},\"logo\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.zaluski.blog\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/04\\\/cropped-psychoterapeuta_szkic-100x100.png\"},\"description\":\"psycholog i psychoterapeuta www.sensownie.com\",\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.sensownie.com\",\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/JacekZaluskiBlog\\\/?modal=admin_todo_tour\",\"https:\\\/\\\/www.linkedin.com\\\/in\\\/jacek-zauski\\\/\"]}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Wsp\u00f3\u0142czesna psychologia t\u0142umu cz\u0119\u015b\u0107 1 - Jacek Za\u0142uski o psychologii","description":"Obserwuj\u0105c aktualne wydarzenia mo\u017cemy si\u0119 zastanawia\u0107. Czy tak w\u0142a\u015bnie powinno to wygl\u0105da\u0107? Czy protestuj\u0105cy i policja dzia\u0142aj\u0105 skutecznie?","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.zaluski.blog\/en\/psychologia-tlumu-1\/","og_locale":"en_GB","og_type":"article","og_title":"Wsp\u00f3\u0142czesna psychologia t\u0142umu cz\u0119\u015b\u0107 1 - Jacek Za\u0142uski o psychologii","og_description":"Obserwuj\u0105c aktualne wydarzenia mo\u017cemy si\u0119 zastanawia\u0107. Czy tak w\u0142a\u015bnie powinno to wygl\u0105da\u0107? Czy protestuj\u0105cy i policja dzia\u0142aj\u0105 skutecznie?","og_url":"https:\/\/www.zaluski.blog\/en\/psychologia-tlumu-1\/","og_site_name":"Jacek Za\u0142uski o psychologii","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/JacekZaluskiBlog\/?modal=admin_todo_tour","article_author":"https:\/\/www.facebook.com\/JacekZaluskiBlog\/?modal=admin_todo_tour","article_published_time":"2020-11-23T07:51:19+00:00","article_modified_time":"2026-03-07T08:07:31+00:00","og_image":[{"width":832,"height":1248,"url":"https:\/\/www.zaluski.blog\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-25.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Jacek Za\u0142uski","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"Jacek Za\u0142uski","Estimated reading time":"7 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/psychologia-tlumu-1\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/psychologia-tlumu-1\/"},"author":{"name":"Jacek Za\u0142uski","@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/#\/schema\/person\/50c3d8c9b596bbc7d568f32c082394c8"},"headline":"Wsp\u00f3\u0142czesna psychologia t\u0142umu cz\u0119\u015b\u0107 1","datePublished":"2020-11-23T07:51:19+00:00","dateModified":"2026-03-07T08:07:31+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/psychologia-tlumu-1\/"},"wordCount":1271,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/#\/schema\/person\/50c3d8c9b596bbc7d568f32c082394c8"},"image":{"@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/psychologia-tlumu-1\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.zaluski.blog\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-25.jpg","keywords":["Psychologia t\u0142umu"],"articleSection":["Uncategorized"],"inLanguage":"en-GB","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.zaluski.blog\/psychologia-tlumu-1\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/psychologia-tlumu-1\/","url":"https:\/\/www.zaluski.blog\/psychologia-tlumu-1\/","name":"Wsp\u00f3\u0142czesna psychologia t\u0142umu cz\u0119\u015b\u0107 1 - Jacek Za\u0142uski o psychologii","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/psychologia-tlumu-1\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/psychologia-tlumu-1\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.zaluski.blog\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-25.jpg","datePublished":"2020-11-23T07:51:19+00:00","dateModified":"2026-03-07T08:07:31+00:00","description":"Obserwuj\u0105c aktualne wydarzenia mo\u017cemy si\u0119 zastanawia\u0107. Czy tak w\u0142a\u015bnie powinno to wygl\u0105da\u0107? Czy protestuj\u0105cy i policja dzia\u0142aj\u0105 skutecznie?","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/psychologia-tlumu-1\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-GB","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.zaluski.blog\/psychologia-tlumu-1\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/psychologia-tlumu-1\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.zaluski.blog\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-25.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.zaluski.blog\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/image-25.jpg","width":832,"height":1248,"caption":"psychologia t\u0142umu"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/psychologia-tlumu-1\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/www.zaluski.blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Wsp\u00f3\u0142czesna psychologia t\u0142umu cz\u0119\u015b\u0107 1"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/#website","url":"https:\/\/www.zaluski.blog\/","name":"Jacek Za\u0142uski on psychology","description":"Psychologia \u017cycia codziennego okiem praktyka","publisher":{"@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/#\/schema\/person\/50c3d8c9b596bbc7d568f32c082394c8"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.zaluski.blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"en-GB"},{"@type":["Person","Organization"],"@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/#\/schema\/person\/50c3d8c9b596bbc7d568f32c082394c8","name":"Jacek Za\u0142uski","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-GB","@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/cropped-psychoterapeuta_szkic-100x100.png","url":"https:\/\/www.zaluski.blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/cropped-psychoterapeuta_szkic-100x100.png","contentUrl":"https:\/\/www.zaluski.blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/cropped-psychoterapeuta_szkic-100x100.png","caption":"Jacek Za\u0142uski"},"logo":{"@id":"https:\/\/www.zaluski.blog\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/cropped-psychoterapeuta_szkic-100x100.png"},"description":"psycholog i psychoterapeuta www.sensownie.com","sameAs":["https:\/\/www.sensownie.com","https:\/\/www.facebook.com\/JacekZaluskiBlog\/?modal=admin_todo_tour","https:\/\/www.linkedin.com\/in\/jacek-zauski\/"]}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.zaluski.blog\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/412","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.zaluski.blog\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.zaluski.blog\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zaluski.blog\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zaluski.blog\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=412"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.zaluski.blog\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/412\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1400,"href":"https:\/\/www.zaluski.blog\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/412\/revisions\/1400"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zaluski.blog\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1390"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.zaluski.blog\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=412"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zaluski.blog\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=412"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.zaluski.blog\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=412"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}